jump to navigation

“De bespotting van Christus” van de Italiaanse schilder Cimabue oktober 28, 2019

Posted by jandewandelaar in De bespotting van Christus.
Tags: ,
add a comment

Meesterwerk dat in keuken hing is een van duurste oudere schilderijen ooit

NU 28.10.2019 Een verloren gewaand dertiende-eeuws schilderij van de Italiaanse schilder Cimabue, dat jarenlang in een Franse keuken hing, is zondag in Parijs voor ruim 24 miljoen euro geveild. Daarmee behoort het werk tot de tien duurste oudere schilderijen ooit, schrijft The Guardian zondag.

Het schilderij De bespotting van Christus is een klein paneel van 20,3 bij 28,5 centimeter en is onderdeel van een reeks van de Florentijnse schilder. Cimabue schilderde de reeks rond 1280.

Andere werken van de serie hangen onder meer in de National Gallery in Londen en behoren tot de Frick Collection in New York.

Aanvankelijk werd de waarde van het schilderij op 4 tot 6 miljoen euro geschat. Volgens de veilingmeester was het de eerste keer dat een werk van Cimabue “op de markt” is gekomen. Ook zou niet eerder zo’n hoog bedrag voor een middeleeuws schilderij zijn betaald.

Het is niet duidelijk wie het schilderij heeft bemachtigd, maar deze persoon zou een aantal grote musea hebben afgetroefd.

Oudere Française blijkt miljoenenschilderij in huis te hebben

Veilingmeester spotte het ‘verloren’ meesterwerk

De negentigjarige vrouw die het schilderij in bezit had, dacht dat het geen bijzondere religieuze afbeelding was. Ze hing het meesterwerk boven haar gasfornuis. Ook haar familieleden wisten niet dat het om een werk van een belangrijke schilder ging.

Een veilingmeester herkende het schilderij echter toen zij een kijkje nam in haar huis in Compiègne, een plaats tachtig kilometer ten noorden van Parijs.

Lees meer over: Boek & Cultuur  Buitenland 

Nicolaes Maes in het Mauritshuis Den Haag – Rembrandt en de Gouden Eeuw jaar oktober 24, 2019

Posted by jandewandelaar in den haag, mauritshuis, Nicolaes Maes, Rembrandt & de Gouden Eeuw jaar.
Tags: , , , ,
add a comment

Rembrandt & de Gouden Eeuw jaar

In het Mauritshuis sluiten we het Rembrandt & de Gouden Eeuw jaar af met de tentoonstelling Nicolaes Maes – Rembrandts veelzijdige leerling. Het is de eerste internationale overzichtstentoonstelling van één van de meest geliefde meesters uit de Hollandse 17de–eeuwse schilderkunst, met prachtige bruiklenen uit Europa en de Verenigde Staten.

Vanaf 17 oktober 2019 – 19 januari 2020 tonen we in het Mauritshuis de tentoonstelling Nicolaes Maes – Rembrandts veelzijdige leerling.

Lees verder over de tentoonstelling

zie ook: Tentoonstelling van ‘De Gouden Eeuw’ naar Groepsportretten van de zeventiende eeuw Amsterdam

zie ook: “De Gouden Eeuw” versus de “Eeuw van het zwarte goud” !!!

Zie ook: In Nederland geen Amerikaanse toestanden, wel omstreden standbeelden

Zie ook: Coenschool verandert naam: ‘Past niet bij visie tolerantie’

zie ook: De Haagse beeldenstorm in het Mauritshuis

zie ook: De kwestie “Het Mauritshuis” het begin van de Haagse beeldenstorm ??

zie ook: Zwarte Piet alweer uit de kast

zie ook: Werelderfgoeddagen Slavernijverleden in Den Haag 11, 12 en 13 september 2015

zie ook: Demonstratie 15.02.2015 Nationale Herdenking Slavernijverleden op het Haagse Plein

zie ook: Tentoonstelling ‘Verbreek de ketenen’ 150 jaar afschaffing van de slavernij

zie ook: Michiel de Ruyter-race Scheveningen

Emmer van standbeeld in Wateringse Veld gejat oktober 23, 2019

Posted by jandewandelaar in den haag, John Wayne, standbeeld.
Tags: , , ,
add a comment

Grapje ??

Het AD meldde in de krant dat het bekende standbeeld in Wateringse Veld is beschadigd, en de emmer op het hoofd van het standbeeld is gestolen.

Als je weleens in de buurt Hogeveld komt, dan heb je hem misschien wel zien staan. Het ruiterstandbeeld van Amerikaanse acteur John Wayne met een emmer op zijn kop. Er was dit weekend iemand die de emmer heeft los gewrikt, daarna besloot deze persoon waarschijnlijk om die emmer gewoon mee naar huis te nemen.

Telegraaf 24.10.2019

Fractievoorzitter Dubbelaar van Hart voor Den Haag kreeg 18 oktober een e-mailtje en geloofde zijn ogen niet. ‘Er is een emmer gestolen in Wateringse Veld’. Eerst dacht hij dat het om een gewone emmer ging, later kwam hij erachter dat dit standbeeld dus beschadigd is. ‘Ik dacht: dit is een grap’, deelt Dubbelaar.

Emmer van standbeeld in Wateringse Veld gejat: ‘kunstenaar naar de bouwmarkt voor een nieuwe’

OmroepWest 23.10.2019 Het levensgrote standbeeld van de grootste Western-held John Wayne in de Haagse wijk Wateringse Veld is op een opmerkelijke manier bestolen. John Wayne zat namelijk op zijn geblinddoekte paard met een emmer op zijn hoofd, maar die emmer is eraf gehaald. ‘We denken aan een studentengrap of een kwajongensstreek’, zegt Vincent de Boer van Kunstcentrum Stroom.

Wayne was een acteur die in heel veel Western-films heeft gespeeld als held te paard. ‘Een echte Hollywoodster, de grootste cowboy die je je kan voorstellen’, aldus De Boer. Daarnaast is de cowboy het hoofdpersonage uit het boek ‘Het wonder van Wateringse Veld’, geschreven door kunstenaar Q.s. Serafijn. Vandaar dat het standbeeld sinds 2010 in de wijk staat.

‘In het verhaal van het boek komt hij naar Wateringse Veld, omdat dit een redelijk nieuwe wijk is die helemaal geen geschiedenis heeft’, legt De Boer uit. Aangezien de wijk geen geschiedenis heeft, moet de verbeelding aan het werk om tot een geschiedenis te komen. ‘Vandaar de emmer op het hoofd van Wayne. Als je niet ziet wat wij allemaal zien, gaat je verbeelding aan het werk.’

Studentengrap?

Dan het hoofd onder de emmer. ‘Dat is keurig afgewerkt’, aldus de kunstkenner. ‘Echt een portret, dus het hoofd ziet er net zo uit als het gezicht van cowboy John Wayne.’ Toch moet de emmer weer teruggeplaatst worden. ‘Het idee erachter was dus dat hij niet belemmerd werd door de realiteit.’ De daders hebben zich echter niet gemeld. ‘Dus het was waarschijnlijk geen actiegroep die tegen cowboys is’, grapt De Boer.

Wie steelt er dan wel een emmer van het hoofd van een standbeeld? ‘Een goede vraag’, vindt ook De Boer. ‘Ik denk aan jongelui of een studentengrap. Het standbeeld van Willem van Oranje bij Paleis Noordeinde krijgt ook ieder jaar een stropdas om gehangen door studenten. Ik denk dat ze er gewoon opgeklommen zijn en gingen kijken of de emmer er ook af kan.’ En dat bleek dus te kunnen, ook al zat de emmer vast gelast. ‘Het beeld is van aluminium en blijkbaar kan de emmer eraf als je hard trekt. Of ze hebben gereedschap gebruikt.’

Kunstenaar naar bouwmarkt

Dat er weer een emmer op het hoofd van de Hollywoodster moet komen, mag volgens De Boer duidelijk zijn. ‘Anders heeft het beeld niet meer de betekenis die het had.’ Zodoende gaat de kunstenaar op zoek naar een passende emmer. ‘De kunstenaar gaat een dezer dagen in de bouwmarkt op zoek en vervolgens wordt een passende emmer in aluminium gegoten en terug op het hoofd geplaatst.’ De gemeentedienst heeft contact met de kunstenaar om hem hierbij te helpen. De wijkagent is op de hoogte van het voorval, maar er is geen aangifte gedaan.

LEES OOK: Musical over Willem van Oranje in Delft: ‘Uniek verhaal over icoon’

Meer over dit onderwerp: DEN HAAG WATERINGSE VELD STANDBEELD JOHN WAYNE KUNST CULTUUR GESCHIEDENIS

Huh? De emmer van dit bekende beeld in Den Haag is gestolen

IdB 23.10.2019 Wie o wie heeft de emmer van John Wayne gezien? Klinkt als een soort rijmpje, maar dit is een oprechte vraag van gemeentepartij Hart voor Den Haag. Het AD meldde in de krant dat het bekende standbeeld in Wateringse Veld is beschadigd, en de emmer op het hoofd van het standbeeld is gestolen.

Als je weleens in de buurt Hogeveld komt, dan heb je hem misschien wel zien staan. Het ruiterstandbeeld van Amerikaanse acteur John Wayne met een emmer op zijn kop. Er was dit weekend iemand die de emmer heeft los gewrikt, daarna besloot deze persoon waarschijnlijk om die emmer gewoon mee naar huis te nemen.

‘Ik dacht: dit is een grap’

Fractievoorzitter Dubbelaar van Hart voor Den Haag kreeg 18 oktober een e-mailtje en geloofde zijn ogen niet. ‘Er is een emmer gestolen in Wateringse Veld’. Eerst dacht hij dat het om een gewone emmer ging, later kwam hij erachter dat dit standbeeld dus beschadigd is. ‘Ik dacht: dit is een grap’, deelt Dubbelaar.

Ziener

Je kunt je nu afvragen waarom die emmer nou zo belangrijk is. Volgens kunstenaar Q. S. Serafijn gaat het om het idee erachter, hij vertelt: “John Wayne ‘draagt’ de emmer omdat hij een ziener is. Zieners zijn vaak blind, zij zien andere zaken omdat ze niet worden afgeleid door de realiteit.”

Waar is ‘ie?

Waar de emmer nu is en waar die voor gebruikt wordt is nog niet duidelijk. Mocht je iets gezien of gehoord hebben, deel dit dan alsjeblieft. John Wayne ziet er namelijk een stuk leuker uit mét emmer op zijn kop!

 

Sneeuwuil op de Haagse Boomsluiterskade oktober 21, 2019

Posted by jandewandelaar in Boomsluiterskade, den haag, sneeuwuil.
Tags: , , , , , ,
add a comment

Sneeuwuil

Wat moet je nou met een lelijke kale muur in je straat?

Al meer dan 10 jaar lang keken de bewoners van de Boomsluiterskade tegen het saaie grijze ding aan en de enige die er plezier van hadden waren mensen die er graffiti op spoten. Dat moest anders. Dus belden ze een graffiti-kunstenaar.

Je hebt graffiti en graffiti. Bij de ene wordt er echt kunst van gemaakt, de ander doet het meer uit verveling en dat ziet er vaak onverzorgd en lelijk uit voor de buurt. Aan de Boomsluiterskade hebben de bewoners, samen met de gemeente en The Hague Streetart graffitikunstenaar L7matrix uitgenodigd om de lelijke muur naast Borent flink aan te pakken.

Met succes!

Sneeuwuil

De kale muur van Boomsluiterskade nummer 16 is een explosie van kleur. Een enorme sneeuwuil waakt nu over de straat. De buurt had voor een uil gekozen door de naam van de tegenoverliggende gracht Uilebomen. En voor de beroemde Braziliaanse graffitiartiest L7matrix (bekend om zijn kleurrijke vogel-graffiti) was het zijn eerste uil die hij ooit maakte.

Foto: L7matrix

Lees ook:

Instagramlijstje: 10 x de mooiste Haagse graffiti-kunstwerken

Overal om je heen wordt Den Haag mooier en kleurrijker gemaakt door streetart. Niet alle kunstwerken…

Restauratie schilderij “Salomons Oordeel” stadhuis van Bolsward oktober 19, 2019

Posted by jandewandelaar in Salomons Oordeel.
Tags: , , ,
add a comment

Barsten en scheuren, duidelijk zichtbaar in het schilderij Omrop Fryslân

Salomons Oordeel

Het vier eeuwen oude schilderij Salomons Oordeel in het monumentale stadhuis van Bolsward is  zwaar beschadigd. Het werk van een onbekende meester vertoont grote barsten en scheuren.

Houten steunplankjes zijn verbogen door houtworm. De schildering zelf is door houtwerking gekrompen waardoor de lijst te groot is geworden. Restauratie kost zeker 50.000 euro, is de schatting van deskundigen.

“Het schilderij hing altijd in een ruimte vlak bij de ingang van het stadhuis”, zegt Cor Greydanus van de stichting Bolswards Historie bij Omrop Fryslân. “Daardoor schommelde de temperatuur nogal snel. Dat heeft het schilderij geen goed gedaan.”

De beschadiging van het schilderij is de tweede grote tegenvaller bij de grote opknapbeurt van het stadhuis van de Friese stad. Eerder bleek dat een deel van de oude toren op instorten stond omdat het hout was aangetast door de bonte knaagkever. Dat deel van de toren werd er eind september afgehaald en wordt nu gerestaureerd.

De kachel stond lange periodes niet aan

Het probleem is dat sinds 2011, toen de gemeente Bolsward opging in de gemeente Súdwest-Fryslân, het stadhuis alleen nog in gebruik is voor ceremoniële functies.

“Toen werd het stadhuis niet meer iedere dag gebruikt, en daardoor waren er ook lange perioden dat de kachel helemaal niet aan stond. Ook vocht kreeg daardoor een kans”, aldus Greydanus. “De laatste jaren is het snel gegaan.”

Het beschadigde schilderij Archief Omrop Fryslân

Bolswards Historie heeft het geld voor een restauratie niet op kas, maar hoopt het zo snel mogelijk bij elkaar te hebben door bijdrages te vragen aan inwoners en bedrijven in de stad.

“Het is een bekend schilderij voor iedereen. Het hing op een prominente plek, dus iedereen die in het stadhuis is geweest, heeft het wel gezien”, aldus Greydanus. Het schilderij is alvast naar een restauratieatelier in Makkum gebracht.

Het stadhuis van Bolsward, op dit moment Omrop Fryslân

Bekijk ook;

Pieter de Hooch “Binnenplaats van een huis in Delft” uit 1658 terug in Delft oktober 3, 2019

Posted by jandewandelaar in delft, museum, Pieter de Hooch, Prinsenhof.
Tags: , , , , ,
add a comment

AD 03.10.2019

Pieter de Hooch

Het wereldberoemde werk van de schilder, die samen met Johannes Vermeer internationaal wordt beschouwd als de belangrijkste Delftse meester uit de Nederlandse Gouden Eeuw, is hét pronkstuk in de toekomstige tentoonstelling met Pieter de Hooch in Delft.

Telegraaf 09.10.2019

AD 08.10.2019

In de tentoonstelling, getiteld ‘Pieter de Hooch in Delft. Uit de schaduw van Vermeer’ ligt de nadruk dan ook op het leven van De Hooch in Delft. De expositie is te zien van 1 oktober 2019 tot en met 16 februari 2020.

Vingerafdruk gevonden op schilderij van Pieter de Hooch

OmroepWest 26.11.2019 Op het schilderij ‘Kaartenspelers in een zonovergoten ruimte’ uit 1658 van Pieter de Hooch is een vingerafdruk gevonden, vermoedelijk van de kunstenaar zelf. De vingerafdruk werd ontdekt toen het schilderij werd uitgepakt voor een tentoonstelling in Delft.

Het schilderij is eigendom van koningin Elizabeth II van Groot-Britannië en is uitgeleend door de Royal Gallery. De duimafdruk is hoogstwaarschijnlijk van de schilder zelf. Volgens medesamenstelster Anita Jansen is dat vrijwel zeker omdat de afdruk nog tijdens het maakproces op het doek is beland.

Het schilderij hangt sinds 11 oktober 2019 samen met bijna dertig andere werken van de schilder op een tentoonstelling in museum Prinsenhof in Delft. Daar bracht De Hooch acht jaar door van 1652 tot 1660. Hier maakte hij onder andere kennis met Johannes Vermeer.

Meerdere ontdekkingen

Tijdens infrarood onderzoek van ‘Hollandse Binnenplaats’, een ander werk van De Hooch uit dezelfde periode, zijn door de National Gallery of Art in Washington D.C. scheepsmasten ontdekt. Die masten zijn niet met het blote oog te zien. Op het schilderij ‘De Goudweegster’ uit 1664 zijn fragmenten van een signatuur ontdekt. Die ontdekking werd gedaan door de Gemäldegalerie Staatliche Museen in Berlijn.

Meer over dit onderwerp: PIETER DE HOOCH DELFT TENTOONSTELLING

Schilderijen van Pieter de Hooch na 400 jaar terug in Delft

Britse koningin leent schilderijen uit aan Museum Prinsenhof

Schilderijen Pieter de Hooch na vier eeuwen weer terug in Delft

Smalste huis ter wereld staat in Delft en jij kan er naar binnen… als het past

Museum Prinsenhof toont gezinsportret van Delftse kunstenaar Pieter de Hooch

Museum Prinsenhof Delft eert Jan Schoonhoven met expo o    

‘Delftse’ Pieter de Hooch één keer uit de schaduw van Vermeer

AD 08.10.2019 Uit de schaduw van Vermeer is het onderschrift van de expositie van schilder Pieter de Hooch, die vanaf vrijdag in Museum Prinsenhof in Delft is te zien. En niet zonder reden.

Anita Jansen, senior conservator van het museum, is heel duidelijk. Het is een illusie om te denken dat Pieter de Hooch nu opeens groter wordt dan Johannes Vermeer. Dat is ook nooit de inzet van de expositie geweest. Maar het is tegelijkertijd op zijn zachtst gezegd vreemd dat De Hooch 340 jaar heeft moeten wachten op een overzichtstentoonstelling in Nederland. Want De Hooch was, zeker in zijn Delftse periode, een grootheid.

Lees ook;

Fotogalerij: Deze straattekeningen sieren de Delftse binnenstad

Lees meer

‘Allermooiste werk’ van Pieter de Hooch weer op Delftse bodem

‘Allermooiste werk’ van Pieter de Hooch weer op Delftse bodem

Lees meer

,,Ik wil voorop stellen dat de beste Delftse schilders van die tijd elkaar beïnvloeden, het was een wisselwerking”, meent Jansen. ,,Maar De Hooch was de eerste die kwam met het schilderen van de binnenplaatsen met zijn doorkijkjes en inspireerde daarmee de anderen, dus ook Vermeer. Het straatje van Vermeer is waarschijnlijk daardoor ontstaan.” Maar Vermeer is zeker in de 20ste eeuw zo groot geworden, dat bijna iedere schilder in zijn schaduw is gedrukt. ,,En daarom wilden we voor De Hooch deze expositie: om hem één keer uit de schaduw te laten treden.”

Onderzoek

Daarbij is de Prinsenhof niet over één nacht ijs gegaan. Al in 2017 ontstond het idee voor de expositie, waarmee het museum zelfs een prijs won en daardoor ook geld kreeg voor het inrichten van de tentoonstelling. Maar er is ook in het kader daarvan voor het eerst uitgebreid onderzoek gedaan naar het leven en de ontwikkeling van De Hooch.

En dat leidde tot verrassende nieuwtjes. Zo blijkt de in Rotterdam geboren De Hooch veel Delftser dan gedacht, want zijn moeder bleek Delftse roots te hebben. Ook was zijn moeder niet twee, maar drie keer getrouwd. Zijn vader was metselaar en dat zou kunnen verklaren waarom De Hooch zijn muurtjes met zoveel perfectie schilderde.

© Daniella van Bergen

Ook is zijn jaar van overlijden niet langer 1684, maar wordt het nu weergegeven als in of na 1679, om de simpele reden dat er na zijn verhuizing naar Amsterdam na dat jaar niets meer te vinden is over hem in de officiële archieven. Lang werd gedacht dat hij in 1684 in een gekkenhuis was omgekomen, maar dat bleek om zijn gelijknamige zoon te gaan, die trouwens ook schilderde.

Werkplaats

Ook voor de ontwikkeling van zijn techniek is Delft bepalend geweest. Het wordt gezien als zijn beste periode ooit. De Hooch begon met zogenaamde kortegaardjes, kleine schilderijtjes van soldaten, waarbij hij zich liet inspireren door de Delftse schilder Antonie Palamedesz. Verder werkte hij samen met zijn zwager Hendrick van der Burgh. Mogelijk hadden ze zelfs samen een werkplaats.

De Hooch maakte de overstap naar perspectieven, waarbij hij spelden gebruikte om de lijnen uit te zetten. Maar al in Delft bleek dat hij aan één speld genoeg had om het beeld weer te geven dat hij voor ogen had.

 

© Daniella van Bergen

Overigens bleek ook uit het onderzoek van restaurator Anna Krekeler van het Rijksmuseum, dat De Hooch al schilderend zijn mening nog weleens veranderde en figuren weghaalde of op een andere plek zette. Zo is op een 3 te zien dat op een eerste versie nog een man en vrouw staan, die in de definitieve versie zijn verdwenen. En op een schilderij uit zijn Amsterdamse periode is – zelfs zonder scan – te zien dat een hond op het uiteindelijke schilderij een paar meter naar rechts is geschoven.

Zijn Amsterdamse periode was uiteindelijk niet zo’n groot succes. De interieurs werden wel rijker, gelijk de opdrachtgevers die er in woonden, maar het aantal nam wel af. Toch was er na zijn dood wel vraag naar zijn werk. Het stuk Een vrouw met een kind in de kelderkamer leverde op een veiling in 1789 2600 gulden op. Het melkmeisje van Vermeer bracht toen ruim duizend gulden minder op. Het is een uitkomst die nu moeilijk is voor te stellen.

© Daniella van Bergen

Eregalerij

In totaal heeft Pieter de Hooch ongeveer 160 schilderijen nagelaten, dertig tot veertig daarvan komen uit zijn Delftse periode, die liep van 1652 tot ongeveer 1660. ,,Door toedoen van liefst 21 bruikleengevers hebben wij hier een eregalerij van De Hooch kunnen samenstellen, waar we ongelooflijk trots op zijn”, zegt Janelle Moerman, directeur van Prinsenhof. De schilderijen komen uit Amerika, maar ook van het Britse koninklijk huis, de National Gallery in Londen en de familie Rothschild.

Aan de expositie heeft het museum ook een stadswandeling gekoppeld, waarbij de deelnemers worden gewezen op gebouwen die in het werk van De Hooch terugkeren, zoals de Nieuwe en Oude kerk. Maar hij liet zich ook inspireren door de vele binnenplaatsen die waren ontstaan op de plek waar ooit het St. Hiëronymusklooster aan de Oude Delft heeft gestaan.

Pieter de Hooch in Delft. Uit de schaduw van Vermeer. Van 11 oktober tot 16 februari 2020, Museum Prinsenhof in Delft.

Schilderijen van Pieter de Hooch na 400 jaar terug in Delft

OmroepWest 05.10.2019 Ze komen overal vandaan: de 29 schilderijen van Pieter de Hooch, die je vanaf 11 oktober kunt zien in Museum Prinsenhof in Delft. De meest vooraanstaande collecties ter wereld leenden hun werken uit aan de eerste tentoonstelling ooit gewijd aan deze Hollandse meester, die in de stad woonde en werkte. ‘Het is fantastisch dat deze werken na 400 jaar terug zijn op de plaats waar ze zijn gemaakt’, zegt conservator Anita Jansen van het museum.

Bij Delft denk je eerder aan Vermeer. Het beroemde betonnen melkmeisje van Wim T. Schippers staat al jaren naast de Nieuwe Kerk in Delft en vanuit menig winkelruit staart het meisje met de parel je verwachtingsvol aan. Delft ‘ademt’ Vermeer, hoewel de stad zelf geen werk van de Hollandse meester in zijn bezit heeft. In het Sint Lucasgilde is Vermeer ongetwijfeld zijn collega Pieter de Hooch vaak tegengekomen. Zij waren collega’s en tijdgenoten.

‘Er is geen archivarisch bewijs voor, maar ze moeten elkaar gekend hebben. En dat ze ook naar elkaars werk hebben gekeken staat vast’, zegt Jansen. ‘Als zij samen hier in Delft aan het werk zijn, kun je zeggen dat Pieter de Hooch de innovator is. Dat hij degene is die voorop loopt en Vermeer inspireert. Toch is hij altijd in de schaduw van Vermeer blijven staan. Reden om hem eens op een voetstuk te plaatsen.’

‘Hij woonde om de hoek’

De stad zoals De Hooch hem zag, is er nog. ‘Hij woonde hier om de hoek, op de Binnenwatersloot, bij zijn schoonouders’, legt Anita uit. Dat is pas sinds kort bekend. Voor deze tentoonstelling deed het museum uitgebreid onderzoek naar leven en werk van de schilder. Daaruit bleek ook dat De Hooch vaak werkte op een steenworp afstand van zijn huis. Om precies te zijn: op de plek waar nu de tuin van het vorige stadskantoor ligt. Nu een kale, wat troosteloze locatie.

Op die plek lag ooit het Sint Hiëronimusklooster. Dat is al eind zestiende eeuw gesloopt, maar op het binnenterrein stonden woningen. Ook zijn er na de sloop nieuwe huizen neergezet. Huizen met typische Delftse binnenplaatsjes, waarvan De Hooch er heel wat vastlegde. Uit het onderzoek blijkt dat dit de plek was waar hij zijn standpunten koos. Vaak met zowel de toren van de Oude als de Nieuwe Kerk op de achtergrond. ‘En dat laatste is opmerkelijk’, zegt Anita Jansen. ‘Omdat de beide torens op die plek helemaal niet in één beeld zijn te vatten. Het geeft aan hoe hij zijn schilderijen componeerde. Dat waren echt elementen uit de stad die hij samenbracht in een schilderij.’

Delftse motieven

De binnenplaatsen en burgerlijke huizen in Delft, vlakbij zijn eigen woning. Dat zijn de Delftse motieven, die van De Hooch een van de grootste Hollandse meesters maakten. In 1655 keerde hij de stad de rug toe en vertrok naar Amsterdam. Waar hij zou gaan werken op dezelfde manier: ook hier werd zijn nabije nieuwe leefomgeving de grootste inspiratiebron voor zijn werk.

De tentoonstelling ‘Pieter de Hooch, uit de schaduw van Vermeer’ is vanaf 11 oktober te zien in Museum Prinsenhof in Delft.

LEES OOK: Britse koningin leent schilderijen uit aan Museum Prinsenhof

Meer over dit onderwerp: PIETER DE HOOCH DELFT

Gerelateerd;

Britse koningin leent schilderijen uit aan Museum Prinsenhof

Schilderijen Pieter de Hooch na vier eeuwen weer terug in Delft

Museum Prinsenhof toont gezinsportret van Delftse kunstenaar Pieter de Hooch

Ook Fransen in de rij voor Delfts Melkmeisje van Vermeer

controle schilderij Pieter de Hooch © Fred Leeflang

‘Allermooiste werk’ van Pieter de Hooch weer op Delftse bodem

AD 03.10.2019 Gespannen stonden senior conservator Anita Jansen en Janelle Moerman, directeur van Museum Prinsenhof, gisteren te wachten op bezoek uit Londen. Het ‘allermooiste werk’ van Pieter de Hooch kwam aan in Delft.

Het wachten was op medewerkers van de gerenommeerde National Gallery. En ze hadden iets meegenomen ook, iets om met fluwelen handschoenen aan te pakken: het schilderij ‘Binnenplaats van een huis in Delft’ uit 1658, van Pieter de Hooch.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Het wereldberoemde werk van de schilder, die samen met Johannes Vermeer internationaal wordt beschouwd als de belangrijkste Delftse meester uit de Nederlandse Gouden Eeuw, is hét pronkstuk in de toekomstige tentoonstelling Pieter de Hooch in Delft. Uit de schaduw van Vermeer, van 11 oktober tot en met 11 februari. In Prinsenhof zijn dan 29 topwerken te zien van De Hooch, in bruikleen van musea uit de hele wereld. Ook komt er een ‘De Hooch’ uit de Royal Collection Trust, de privécollectie van de Britse koningin Elizabeth II. Het betreft de meest ambitieuze tentoonstelling ooit in het museum, zegt Janelle Moerman.

Minutieus

Alvorens het beroemde werk van De Hooch op te hangen, onderzochten medewerkers van The National Gallery het stuk minutieus, op zoek naar eventuele beschadigingen. Maar met de conditie van De Hooch’s meesterwerk bleek niets mis. ,,Dit schilderij is één van zijn allermooiste werken”, meent conservator Anita Jansen, medesamensteller van de tentoonstelling. ,,Het schilderij dateert uit 1658, het jaar waarin De Hooch tot volle bloei kwam. Daarnaast is het werk zeer karakteristiek voor Delft, met de gevelsteen boven de poort en het typische doorkijkje. We zijn trots dat het ‘Delftse’ schilderij hier te zien is in Museum Prinsenhof.’’

Binnenplaats van een huis in Delft noemt ze ‘een sleutelstuk in de tentoonstelling en tevens beelddrager van de campagne’.

Pieter de Hooch in Delft. Uit de schaduw van Vermeer focust op de bloeiperiode van de kunstenaar (ongeveer 1655-1660), waarin Delft een hoofdrol speelt.

Gebouw Willem Witsenplein 6 Den Haag Beschermd stadsgezicht september 16, 2019

Posted by jandewandelaar in Benoordenhout, beschermd stadsgezicht, Witsenplein 6.
Tags: , ,
add a comment

Willem Witsenplein 6

In dit unieke pand zat vroeger de Octrooiraad en daarvoor zat er het Ministerie VROM gevestigd. Het pand dat leeg kwam te staan, werd aangewezen als “Beschermd stadsgezicht”.  

In het transformatieontwerp is enerzijds gezocht naar een behoud van de originele architectuurdetails en het herstel naar de oorspronkelijke verfijning in de detaillering, anderzijds naar de toevoeging van nieuwe bouwdelen in een eigentijdse harmonie met het bestaande gebouw.

Zo is de nieuwe woonuitstraling het meest zichtbaar aan de Weissenbruchstraat. Hier wordt de bestaande middenvleugel van het gebouw verwijderd en een halfverdiept toegangsplein gecreëerd. Een nieuw geveldeel wordt ingevoegd, alsmede nieuwe balkons en buitenruimten. Bovenop komt een nieuwe penthouseverdieping.

In totaal worden er 54 appartementen (van 77 m2 tot 250 m2) en vier penthouses (van 196 m2 tot 226 m2) ontwikkeld. Het pand uit 1933 heeft straks zeven bouwlagen, vijf entrees met elk een eigen portiek waarin een lift en trappenhuis wordt gerealiseerd

Door de toepassing van metselwerk en betonbanden wordt een aansluiting gezocht bij de stijlkenmerken van de Haagse School, kenmerkend voor de gehele directe omgeving. En ook al is de nieuwe penthouseverdieping in een moderne glasgevel uitgevoerd, toch zorgt de sterk geprononceerde dakrand voor een integratie met de bestaande architectuur.

Tezamen met de plaatsing van nieuwe, slanke kozijnen en het herstel van bestaand metselwerk, voegwerk en keramische ornamenten zal het eindresultaat een beeld opleveren van grootstedelijke allure met een toegankelijke en vriendelijke woonuitstraling.

lees: Wijziging bestemming Willem Witsenplein 6

 

Strandwal festival 2019 Rijswijk september 14, 2019

Posted by jandewandelaar in strandwal festival 2019.
Tags: , ,
add a comment

Van, door en voor Rijswijkers

Het jaarlijkse Strandwalfestival vindt dit jaar voor de elfde keer plaats op 13, 14 en 15 september. Drie dagen laat Rijswijk aan zijn inwoners zien hoe het boeit en bloeit.

De toegang is gratis. Iedereen is welkom in Rijswijk op het festivalterrein. De Van Vredenburchweg wordt zaterdag overdag omgebouwd tot Strandwalboulevard waarop de Strandwalmarkt staat.

Zie ook: Strandwal festival Rijswijk 2018

15.09.2019

14.09.2019

In het centrum van Delft ligt de kunst op straat september 14, 2019

Posted by jandewandelaar in Bastiaansplein, Pieter de Hooch, streetart.
Tags: , , , , , , , ,
add a comment

3D-streetart in centrum van Delft | Foto: Omroep West

Kunst steekt uit de straatstenen in Delft

OmroepWest 12.09.2019 In het centrum van Delft ligt de kunst op straat. Artiesten uit binnen- en buitenland werken letterlijk op straat aan 2D- en 3D-tekeningen. Daardoor lijkt de kunst uit de straat te steken, maar schijn bedriegt. Maar liefst elf straatkunstwerken zijn er de komende tijd te zien tijdens het Madonnari-festival in Delft. Daarmee viert de stad de Gouden Eeuw.

Straatkunstenaar Leon Keer schildert op zijn knieën grote wasmachines op het Bastiaansplein. Ze lijken uit de straatstenen te steken door de 3D-techniek. Keer maakt een moderne vertaling van een Pieter de Hooch-werk, waarop een vrouw lakens op een bleekveld legt.

Als mensen alle elf de straatkunstwerken willen zien, kunnen ze vanaf het Bastiaanplein 2,5 kilometer naar het Centraal Station lopen. Het is hard doorwerken’, zegt kunstenaar Keer. ‘Morgen, vrijdag dus, moeten alle kunstenaars de werken hebben afgemaakt voor de opening. Gisteren hadden we een dagje regen, dus vandaag zullen we een paar uurtjes ’s avonds door moeten werken.’ Omdat alle werken met verf zijn opgezet, kan iedereen een maand of vijf van de streetart genieten.

Meer over dit onderwerp: DELFT MADONNARI KUNST STREETART

Gerelateerd;

‘Op deze manier wordt het nog eens wat met Zoetermeer’, street art-artiest maakt kunst van slooppand

Het Straatje van Vermeer in 3D op het Bastiaansplein in Delft

Schilderijen Pieter de Hooch na vier eeuwen weer terug in Delft

Museumnacht Delft ‘groot succes dankzij nieuwe aanpak’

‘In de toekomst meer schilderijen van Vermeer naar Delft’

Roofkunst: ook regionale musea hebben het misschien in bezit

Tentoonstelling van ‘De Gouden Eeuw’ naar Groepsportretten van de zeventiende eeuw Amsterdam september 12, 2019

Posted by jandewandelaar in amsterdam, mauritshuis, museum.
Tags: , , , , , ,
1 comment so far

 

“De Gouden Eeuw” versus de “Eeuw van het zwarte goud” !!!

Het Amsterdam Museum gebruikt de term Gouden Eeuw niet meer omdat die de lading niet zou dekken. De komende tijd verandert het museum bijvoorbeeld de titel van de permanente tentoonstelling die het verzorgt in de Hermitage. ’Hollanders van de Gouden Eeuw’ mag niet meer. In plaats daarvan wordt de naam van de tentoonstelling ’Groepsportretten van de zeventiende eeuw’.

De term ‘Gouden Eeuw’ is sterk gekoppeld aan nationale trots, maar dat dekt de lading van de historische werkelijkheid in deze periode niet”, schrijft het museum op de website.

Telegraaf 17.09.2019

Telegraaf 13.09.2019

Het Amsterdam Museum geeft aan dat het een plek wil zijn die voor iedereen relevant is en waar alle mensen zich welkom voelen. “Dat is een proces waar het museum samen met mensen uit de stad al jaren mee bezig is. Het Amsterdam Museum geeft ruimte aan mensen en verhalen die nog niet of onvoldoende gehoord worden.”

AD 14.09.2019

Geschiedenis heroverwogen

Nederland worstelt vaker met zijn koloniale verleden. Zo werd vorig jaar een borstbeeld van Johan Maurits van Nassau weggehaald uit het Mauritshuis in Den Haag en veranderde de Amsterdamse J.P. Coenschool zijn naam. Steeds vaker wordt de geschiedenis heroverwogen, zei historicus Dienke Hondius van de Vrije Universiteit toen tegen RTL Nieuws.

Telegraaf 14.09.2019

Historicus Dienke Hondius, verbonden aan de Vrije Universiteit in Amsterdam, verwijst naar de ‘internationale beweging’ die steeds vaker beelden en monumenten onder vuur neemt. Zo werden vorig jaar monumenten het mikpunt die herinneren aan Amerikaanse militairen die voor de zuidelijke staten vochten in de Amerikaanse burgeroorlog.

Ook de historici Frank Ankersmit en Piet Emmer zeggen  dat Nederland moet ophouden met het herschrijven van zijn geschiedenis onder druk van een kleine groep activisten. “De morele ijdelheid waarmee de slavernij nu wordt veroordeeld, duidt op een volkomen gebrek aan historisch besef.”

GroenLinks-Kamerlid Zihni Özdil was één van de mensen die de omstreden rol van Johan Maurits van Nassau aankaartten. Dat deed hij al in 2014. Hij kijkt ervan op dat het Mauritshuis zover gaat door het borstbeeld van zijn naamgever weg te halen. “Dat verbaast me”, zegt hij nu. “Ik ben er ook een beetje tegen, het is absoluut niet waar ik op uit was.”

Zie ook: In Nederland geen Amerikaanse toestanden, wel omstreden standbeelden

Zie ook: Coenschool verandert naam: ‘Past niet bij visie tolerantie’

zie ook: De Haagse beeldenstorm in het Mauritshuis

zie ook: De kwestie “Het Mauritshuis” het begin van de Haagse beeldenstorm ??

zie ook: Zwarte Piet alweer uit de kast

zie ook: Werelderfgoeddagen Slavernijverleden in Den Haag 11, 12 en 13 september 2015

zie ook: Demonstratie 15.02.2015 Nationale Herdenking Slavernijverleden op het Haagse Plein

zie ook: Tentoonstelling ‘Verbreek de ketenen’ 150 jaar afschaffing van de slavernij

zie ook: Michiel de Ruyter-race Scheveningen

Wel of geen Gouden Eeuw: ‘Laten we op zoek gaan naar een nieuwe term’

NOS 13.09.2019 Het plan van het Amsterdam Museum om de term ‘Gouden Eeuw’ in de ban te doen, roept vandaag veel reacties op. Volgens het museum hoeft de term niet geheel afgeschaft te worden, maar moet er wel meer ruimte komen voor de schaduwkant van deze periode. Grote broer Het Rijksmuseum doet niet mee met de aanpassing.

Bekijk hier de overwegingen van de twee musea:

Video afspelen

‘Een klein groepje mensen is er rijk van geworden’

Premier Rutte noemt de actie van het museum “onzin waar hij niets mee kan” en minister Slob wordt “heel erg moe” van dit soort discussies. Historicus Karwan Fatah-Black vindt het juist goed dat het gesprek hierover gevoerd wordt.

“Veel musea zijn onbeschaamd heel blij met die Gouden Eeuw-marketing”, aldus Karwan Fatah-Black.

De discussie over het gebruik van de term Gouden Eeuw is niet nieuw. Volgens Fatah-Black is er al een jaar of 20 een zogenoemde Gouden Eeuw-hype gaande.

“Musea plakken heel graag de titel Gouden Eeuw op een tentoonstelling als het maar enigszins in de zeventiende eeuw heeft plaatsgevonden, ze zijn onbeschaamd heel blij met die Gouden Eeuw-marketing.”

Kritische kant

Met de Gouden Eeuw wordt dan vaak de ‘succesvolle’ periode bedoeld waarin Nederland een economische en militaire wereldmacht was. Maar het was ook een periode met veel armoede, oorlog en slavernij.

En die kant, die ontbreekt volgens Fatah-Black nog vaak. Maar daar lijkt verandering in te komen. “Je ziet bij musea de ontwikkeling dat ze tegenwoordig steeds meer openstaan voor kritische ideeën. Dat ze niet meer alleen de mooie dingen willen laten zien.”

“Steeds meer musea noemen die tijd niet meer vanzelfsprekend ‘goud’, aldus Karwan Fatah-Black.

Zo gebruikt het Scheepvaartmuseum de term Gouden Eeuw al langer niet meer zomaar. “En ik zie dat musea die nieuwe tentoonstellingen inrichten er al veel voorzichtiger mee zijn. Die tijd wordt niet vanzelfsprekend meer ‘goud’ genoemd.”

Dat de discussie over de term nu weer oplaait, vindt Fatah-Black opvallend. “Ik vind het interessant om te zien hoe fel erop gereageerd wordt vanuit de politiek. Dat zegt wel iets over het denkproces waarin we zitten met z’n allen.”

En dat vindt hij een goede zaak. “Dit soort thema’s is wat ons bij elkaar houdt. Het voelt niet altijd even fijn, maar we zijn er wel over in gesprek. Al denk ik wel dat de mensen die de term willen handhaven, beter moeten uitleggen wat er zo ‘goud’ is aan deze periode. Dan verbreed je alleen maar de kennis die we erover hebben.”

Nieuwe naam?

Dat Gouden Eeuw niet voor iedereen de juiste term is voor deze periode, begrijpt Fatah-Black. Al vindt hij het alternatief ‘de zeventiende eeuw’ ook niet helemaal de lading dekken. “Dat vind ik te zakelijk. Ik zou het mooi vinden als er iets nieuws voor terugkomt. Dat we het eens worden dat de term ‘goud’ misschien niet zo passend meer is.”

Zijn oplossing? “We kunnen er een prijsvraag voor uitschrijven. Het is toch een bijzondere tijd geweest, dus iets moois dat de lading dekt lijkt me wel een nationaal debat waard.”

Bekijk ook;

Vijf vragen over Gouden Eeuw

Telegraaf 13.09.2019  Het Amsterdam Museum doet de term De Gouden Eeuw in de ban. Het is te weinig inclusief en negeert de schaduwkant van de Gouden Eeuw, zoals oorlog, armoede en mensenhandel.

Historicus Piet Emmer, gespecialiseerd in de koloniale tijd, beantwoordt vijf vragen over deze bloeiperiode uit de Nederlandse geschiedenis.

Dat gaat over de zeventiende eeuw. We werden de vrachtvaarders van Europa en verdienden relatief veel geld aan de handel. Vanwege de rijkdom was er onder de gegoede burgerij een grote vraag naar niet-religieuze kunst. Daardoor ontstond er een geweldige explosie van schilderkunst en kunstnijverheid. Het beeld dat de Gouden Eeuw uitsluitend dreef op slavenhandel en uitbuiting van koloniën is onjuist.

Hoe kon de Gouden Eeuw in Nederland ontstaan?

Door het ontbreken van verstikkende machtsfactoren, zoals een adel, een dominante staatskerk of een oorlogszuchtig koningshuis. Daardoor kwam de economie, de wetenschap en kunst in tegenstelling tot omringende landen tot bloei. Overal in Europa liet men de boeken drukken in Amsterdam. Vanwege het ontbreken van censuur. Onze universiteiten trokken veel buitenlandse studenten.

Kennen andere landen ook een Gouden Eeuw?

Spanje had een vergelijkbare bloeiperiode tussen 1550 en 1650. Ook in Spanje ging het toen om de bloei van de kunsten en de architectuur.

Wie profiteerde van de Gouden Eeuw?

Vooral grote families in de grote steden hebben geprofiteerd. Maar uiteindelijk heeft iedereen meegedeeld. De rijkdom werd ook in weeshuizen of voorzieningen voor stedelijke armen- en ouderenzorg gestopt.

Wat heeft het Nederland blijvend opgeleverd?

Volle musea. Overal ter wereld kom je in exposities wel Nederlandse schilders tegen. En dat onze politiek weinig machtselementen kent. Het heeft onze cultuur getekend. Een land dat heel erg gericht is op de handel en dienstverlening.

Rutte: onzin om Gouden Eeuw niet meer zo te noemen

Elsevier 13.09.2019 De Gouden Eeuw moet zo blijven heten en verder moet Nederland zorgen voor een nieuwe gouden eeuw. Zo reageerde premier Mark Rutte (VVD) na de ministerraad op de losgebarsten discussie over de Gouden Eeuw.

Het Amsterdam Museum besloot om de zeventiende eeuw niet meer zo te noemen omdat de term negatieve kanten als armoede, oorlog, dwangarbeid en mensenhandel negeert.

Rutte noemde het in zijn wekelijkse persconferentie onzin. ‘Hier kan ik niks mee.’ Hij zei trots te zijn op deze eeuw.

Hij wees erop dat in de Gouden Eeuw ook de vrijheid van meningsuiting ontstond. ‘In combinatie met commerciële vooruitgang ja. Daar mogen we trots op zijn.’

Rutte blijft zeventiende eeuw ‘Gouden Eeuw’ noemen

NU 13.09.2019 Premier Mark Rutte vindt het “onzin” dat het Amsterdam Museum heeft besloten om de term ‘Gouden Eeuw’ niet langer te gebruiken om de zeventiende eeuw aan te duiden. Volgens het museum dekt het begrip niet de lading van de tijd, maar volgens Rutte is de Gouden Eeuw een “prachtige benoeming” voor een eeuw waar hij “terecht trots” op is.

“Ik blijf het de Gouden Eeuw noemen”, zei hij vrijdag na afloop van de ministerraad.

Het Amsterdam Museum kondigde donderdag aan de de titel van de tentoonstelling Hollanders van de Gouden Eeuw te veranderen naar Groepsportretten van de zeventiende eeuw.

Op de website van het museum legt directeur Judikje Kiers uit dat het Amsterdam Museum met de wijziging van het termgebruik “ruimte wil geven aan mensen en verhalen die nog of onvoldoende gehoord worden”.

“Het museum wil een plek zijn die voor iedereen relevant is en waar alle mensen zich welkom voelen”, aldus het Amsterdam Museum.

Rutte: ‘Onzin, ik blijf zeventiende eeuw Gouden Eeuw noemen’

‘Armoede, oorlog, dwang en mensenhandel’

Kiers schrijft in een opiniestuk in de Volkskrant dat de Gouden Eeuw in de westerse geschiedschrijving een belangrijke plek inneemt die gekoppeld is aan nationale trots, maar de lading van de historische werkelijkheid niet dekt. “Denk aan armoede, oorlog, dwangarbeid en mensenhandel in een context waarin Amsterdam regeerde over verschillende bezette gebieden overzee”, aldus Kiers.

“Immers, wie bepaalt dat je een eeuw ‘goud’ noemt als velen van onze voorouders niet meedeelden in dat goud en de voorspoed of slachtoffer waren van de honger naar macht en rijkdom, in de vorm van uitbuiting, moord en slavernij?”, aldus de museumdirecteur.

Premier Rutte zegt vrijdag het prima te vinden dat beide kanten van de geschiedenis ruimte krijgen. “Ja, er zijn ook aspecten waarvan we nu zeggen: ‘Ai’, maar waarom moeten we het etiket eraf trekken?”, vraagt de premier zich af. “Laten we onze energie liever steken in een nieuwe Gouden Eeuw.”

Lees meer over: Politiek

Rutte over weghalen Gouden Eeuw: ’Wat een onzin!’

Telegraaf 13.09.2019 Het plan van Museum Amsterdam om de term ’Gouden Eeuw’ voortaan in de ban te doen valt in slechte aarde bij premier Rutte. „Wat een onzin”, reageert hij tijdens zijn wekelijke persconferentie na afloop van de ministerraad. „Daar kan ik helemaal niks mee.”

Rutte is van huis uit historicus. Dat komt hem nu goed van pas. „Het gewest Holland was in de Gouden Eeuw net zo machtig als de VS nu. Daar mogen we razend trots op zijn.”

Bij minister Bijleveld (Defensie) hangt een schilderij van Gouden Eeuw-zeeheld Michiel de Ruyter in haar werkkamer. „Ik vind dat je van de geschiedenis moet leren. Ik heb de discussies gevolgd over de Witte de Withstraat in Rotterdam, Michiel de Ruyter en het slavernijverleden. Ik vind dat we niets moeten weghalen. De geschiedenis is de geschiedenis. We moeten leren van periodes die goed waren en niet goed waren.”

Minister Grapperhaus (Justitie en Veiligheid) heeft eveneens weinig op met het schrappen van de uitdrukking. „Ik blijf het gewoon gebruiken, hoor. De Gouden Eeuw is een eeuw waarin Nederland als natie echt groot is geworden.”

Rutte: ‘Gouden Eeuw juist prachtige term, wat een onzin, pff’

AD 13.09.2019 Premier Mark Rutte begrijpt niet waarom het Amsterdam Museum heeft besloten ‘Gouden Eeuw’ te schrappen uit de naam van een tentoonstelling. Volgens hem moeten we ‘razend trots’ zijn op deze periode uit de vaderlandse geschiedenis.

,,Wat een onzin, pff”, reageerde Rutte in zijn wekelijkse persconferentie op de vraag hoe kijk keek naar het omstreden besluit van het Amsterdam Museum om de term te schrappen. ,,Ik heb er helemaal niks mee. Het is een prachtige term.”

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Nieuwe gouden eeuw

Volgens Rutte betekent het niet dat er ook gesproken kan worden over wat er in die eeuw niet goed ging. ,,Maar we moeten niet zeggen: we hebben al die honderden jaren de verkeerde term gebruikt.” Volgens de premier is het vooral belangrijk om te streven naar een nieuwe gouden eeuw.

Rutte, historicus, zei dat de Staten van Holland in de 17de eeuw ‘net zo belangrijk waren als de Verenigde Staten nu’. ,,En daar mogen we razend trots op zijn. Nu zijn er ook aspecten aan die periode waarvan we nu zeggen ‘ai’, maar ik begrijp werkelijk niet waarom we dat etiket eraf moeten halen.”

’Waar eindigt dit? Straks moet zelfs Nachtwacht aangepast’

Telegraaf 13.09.2019 Na Zwarte Piet, de VOC, ’besmette’ straatnamen van zeehelden, moet nu ook de term Gouden Eeuw eraan geloven. Te weinig inclusief, vindt het Amsterdam Museum. ’Waar eindigt dit?’

Door de term bij het grof vuil te zetten wil het museum ’andere perspectieven’ op de Gouden Eeuw mogelijk maken. Oorlog, armoede, dwangarbeid en mensenhandel worden nu te veel genegeerd, vindt het museum. De dumpactie past in het streven om het uitstalgebouw ’meerstemmig en inclusief te maken’.

Wat moeten we met die (niet voor iedereen zo) Gouden Eeuw?

AD 13.09.2019 Dat de Gouden Eeuw niet voor iedereen een feest van voorspoed en vrijheid was, daar zijn historici het over eens. Maar om de hele term daarom maar af te schaffen?

Tom van der Molen, conservator en specialist zeventiende eeuw bij het Amsterdam Museum wist wel dat zijn besluit de tongen los zou maken. ,,Ik ben niet naïef. Maar het gaat goed met me, hoor. Discussie is ook heel goed, dat juich ik alleen maar toe.”

Hij en zijn collega’s in het museum dachten lang na voor ze term Gouden Eeuw in de ban deden. ,,Waarom zit die ons nou in de weg?’, vroegen we ons steeds vaker af.

Lees ook;

Amsterdam Museum doet term ‘Gouden Eeuw’ in de ban

Lees meer

Rijksmuseum: niks mis met term Gouden Eeuw

Amsterdam Museum doet term ‘Gouden Eeuw’ in de ban

Lees meer

Van der Molen vond een antwoord. De Gouden Eeuw is een soort jubelterm, concludeerde hij, die automatisch de schijnwerpers zet op begrippen als macht, rijkdom, grachtenpanden, schilderkunst, zeehelden. ,,En niet op oorlog, slavernij, armoede. Alsof dat destijds uitzonderingen waren. Dat is niet waar. Maar je botst steeds tegen die term op.” En dus maakte het museum donderdag bekend ‘Gouden Eeuw’ in de ban te doen, om het te vervangen door het neutrale ‘zeventiende eeuw’.

Venlo

Zoals dat tegenwoordig gaat: Twitter ontplofte, en politici roeren zich. ‘Gouden Eeuw. Love it’, twitterde Thierry Baudet (FVD), die zijn partijbijeenkomsten graag aankleedt met enorme projecties van ‘het Holland van toen’. Premier Mark Rutte vindt het taboe op de ‘prachtige’ term ‘onzin’.

Geert Wilders (PVV) liet weten ‘beretrots’ te zijn op de Gouden Eeuw. Voor een geboren en getogen Venlonaar komt dat wat komisch over: de thuisstad van Wilders was in de zeventiende eeuw een speelbal tussen de Spanjaarden en Hollanders. Pestepidemieën decimeerden de bevolking, meldt het gemeentearchief van Venlo, economisch verging het de stad zeer moeizaam.

Kolonies

,,Eigenlijk waren provincies als Brabant en Limburg in die tijd binnenlandse kolonies van de door Holland gedomineerde Republiek”, stelt de Brabantse historicus Gerard Rooijakkers, die veel weet over het leven in de Gouden Eeuw búiten de machtige steden in het westen. ,,Deze gebieden hadden geen stem in het landsbestuur. Katholieken mochten er geen openbare functies vervullen.”

Model van De Zeven Provinciën, het vlaggenschip van Michiel de Ruyter.

Model van De Zeven Provinciën, het vlaggenschip van Michiel de Ruyter. © collectie muZEEum

En het was er arm, zoals overigens ook veel mensen in bruisende steden als Amsterdam en Leiden bepaald niet in weelde leefden. ,,Op veel plekken was het een beetje Bangladesh-achtig”, zegt historicus Han van der Horst. ,,De rijkdom was totaal niet eerlijk verdeeld. Sociale rechtvaardigheid, dat leefde niet.”

En dan de slavernij: ,,We vervoerden letterlijk duizenden en duizenden Afrikanen naar onze suiker- en katoenplantages in Suriname en de Caraïben”, brengt museumconservator Van der Molen nog maar in een keer in herinnering. ,,Johan Maurits, naar wie het Mauritshuis in Den Haag is vernoemd, had daar een grote rol in.”

‘Juist moeilijker’

Het is allemaal weinig fraai. De vraag is: betekent het dat de term Gouden Eeuw daarom geloosd moet worden? ,,Je maakt het juist moeilijker”, vindt Van der Horst. ,,Tegenover witte kanten staat altijd zwart. Dat kun je makkelijker uitleggen als je de term Gouden Eeuw blijft gebruiken.”

Zijn collega Gerard Rooijakkers is het met hem eens. Hij vindt het besluit van het museum ‘politiek correct’, maar niet logisch. ,,In de Gouden Eeuw wás Nederland een wereldmacht, we hebben er de grachtengordel aan te danken. Het is veel mooier om vanuit dat goud de schaduwkanten te kunnen belichten.”

Migratieachtergrond

In Amsterdam blijft Van der Molen achter het besluit staan. ,,Ik verbied niemand om de term Gouden Eeuw te gebruiken. Maar wij doen het niet meer. De helft van de Amsterdammers heeft een migratieachtergrond. Er komen hier mensen binnen voor wie de term Gouden Eeuw een pijnlijke is, omdat hun voorouders slachtoffer waren van slavernij. Ik wil dat we met een neutrale, open blik naar de zeventiende eeuw kijken. En dat kan beter zonder de term Gouden Eeuw.”

De benaming Gouden Eeuw is overigens pas in de negentiende eeuw bedacht. En het is ook zomaar een naam, en niet eens een hele beste, schreef de in de eerste helft van de vorige eeuw vooraanstaande historicus Johan Huizinga eens. Want waarom goud? ‘Als ons bloeitijdperk een naam moet hebben, laat het dan zijn naar hout en staal, pik en teer, verf en inkt, durf en vroomheid, geest en fantasie.’

Schuttersstukken en groepsportretten uit de 17e eeuw van het Amsterdam Museum en het Rijksmuseum ANP

Kritiek op ban Gouden Eeuw, Rijksmuseum handhaaft de term

NOS 13.09.2019 Van “geschiedvervalsing” en “zelfhaat” tot “een goed idee”. Het plan van het Amsterdam Museum om de term ‘Gouden Eeuw’ in de ban te doen, roept veel reacties op. Volgens het museum negeert de bijnaam van de 17e eeuw de negatieve kanten van die eeuw, zoals armoede, oorlog en slavernij.

“We realiseerden ons dat we met de term ’17e eeuw’ beter uit de voeten kunnen”, zei museumdirecteur Judikje Kiers vanmorgen in het NOS Radio 1 Journaal. “Daarmee krijgen we ruimte om het beeld van die periode opnieuw in te kleuren.”

‘Heel erg moe’

Maar lang niet iedereen kan zich vinden in die redenering. Premier Rutte verzuchtte in zijn wekelijkse persconferentie: “Wat een onzin is dit. Hier kan ik niks mee”. Hij vindt de ‘Gouden Eeuw’ een prachtige term voor een tijd waar we “terecht trots” op mogen zijn. “Het Gewest Holland was toen net zo machtig als de Verenigde Staten nu. Dit was de plek van de grote zeevarenden, van de grote uitvinders en van de grote kunstenaars. En ja, er zaten aspecten aan waarvan we nu zeggen: ai. Maar die kun je ook gewoon benoemen.”

Minister Van Engelshoven (D66) van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap weet ook niet of het verstandig is om de term Gouden Eeuw te schrappen. “Voor mij is het én de 17e eeuw én de Gouden Eeuw. Zo noemen we het nu eenmaal. Het wás ook een gouden eeuw voor de handel en de kunst.”

Wel vindt de minister dat alle kanten van de 17e eeuw moeten worden belicht. “Maar de naamgeving in musea is echt een keuze van het museum zelf. Dat moet een eigen afweging maken.”

Minister Slob wordt “heel erg moe” van de vraag welke term we moeten gebruiken:

Video afspelen

Minister Slob over Gouden Eeuw: ‘Daar gaan we weer’

VVD-Kamerlid El Yassini viel naar eigen zeggen van zijn stoel toen hij het nieuws over de Gouden Eeuw vernam. “Eerst moesten de straatnaambordjes weg, toen de standbeelden en nu de hele Gouden Eeuw”, zei hij in het NOS Radio 1 Journaal. “Ik heb liever dat het Amsterdam Museum uitlegt wat de Gouden Eeuw ons land heeft gebracht én wat de negatieve kanten ervan zijn. Dat is ook de taak van een museum.”

Volgens El Yassini is voor de uitvoering van die taak geen naamswijziging nodig. “We moeten niet plotseling een Gouden Eeuw-gêne krijgen. Straks kennen we onze eigen geschiedenis niet meer.”

Reacties op het NOS-Facebookbericht over de Gouden Eeuw NOS

Directeur Kiers van het Amsterdam Museum erkent dat de term Gouden Eeuw in bepaalde contexten nog prima te gebruiken is, maar dat het woord ‘goud’ niet de lading dekt van alle verhalen uit die eeuw. “Natuurlijk wás de 17e eeuw de Gouden Eeuw van de schilderkunst, we hebben ongelooflijke welvaart gekend in die periode en we hadden relatieve religieuze tolerantie die veel heeft betekend voor Amsterdam.”

Maar, zegt Kiers: “Ik vind het ook belangrijk om ruimte te geven aan andere verhalen.” Volgens de museumdirecteur stelde een deel van de bezoekers daar weleens vragen over. “Was Amsterdam in de 17e eeuw alleen opgebouwd uit rijke mensen? En woonden er niet ook mensen van kleur? We proberen daar nu invulling aan te geven en daar past de term 17e eeuw beter bij.”

Rijksmuseum houdt vast aan term

Het Amsterdamse Rijksmuseum, waar ook veel zalen aan de 17e eeuw zijn gewijd, laat weten dat het de term Gouden Eeuw zal handhaven.

“De naam slaat op een periode in de geschiedenis van grote welvaart”, zegt directeur Taco Dibbits tegen de NOS. “Dat neemt niet weg dat wij de schaduwzijde hiervan erkennen. Het Rijksmuseum benadert de geschiedenis vanuit verschillende perspectieven. Zo openen we volgend jaar een tentoonstelling over slavernij.”

Jurjen Hoekstra @jurjenhoekstra

De grote Nederlandse denker Lange Frans had in 2005 al scherpe kritiek op de term “Gouden Eeuw”.

Jazie Veldhuyzen @JazieAnthony

Goed nieuws van het @AmsterdamMuseum. Ze zijn goed bezig daar. Kijken de andere musea mee?! https://t.co/dFjONcQYfO

Eerder dit jaar was er ook al aandacht voor de schaduwkanten van de Nederlandse geschiedenis. Toen maakte minister Van Engelshoven bekend dat ze de Canon van Nederland laat aanpassen, het overzicht van de nationale geschiedenis.

De Amerikaans-Nederlandse historicus James Kennedy gaat de evaluatie van de canon leiden. Naar verwachting is de nieuwe versie in het voorjaar van 2020 klaar.

Bekijk ook;

Musea blijven Gouden Eeuw gebruiken: ‘Geschiedenis nooit vanuit één dominante groep belichten’

OmroepWest 13.09.2019 Musea in de regio lijken hun ‘Gouden Eeuw’ exposities niet aan te passen. ‘Ik vind het een goede discussie, maar om de term ‘Gouden Eeuw’ nu besmet te verklaren vind ik overpolitiek correct’, zegt waarnemend directeur Tjeerd Vrij van het Haags Historisch Museum.

De discussie werd donderdag aangezwengeld door het Amsterdam Museum dat de term ‘Gouden Eeuw’ heeft geschrapt. Reden is dat die periode slechts goud was voor een klein deel van de samenleving. In de 17e eeuw was er niet enkel weelde, vrijheid en rijkdom. Oorlog, armoede, dwangarbeid en mensenhandel waren ook aan orde van de dag. Geen Gouden Eeuw meer dus voor dat museum.

Museum De Lakenhal in Leiden gebruikt de term Gouden Eeuw alleen bij kunstexposities. De term komt volgens het museum uit een boek van Conrad Busken Huet en gaat vooral over de belangrijke periode in de Nederlandse schilderkunst. De term wordt niet gebruikt voor de 17e eeuw als geheel. Dat is een bewuste keuze, juist omdat er maatschappelijk veel mis was. Dat is bijvoorbeeld te zien als het museum de Leidse textielgeschiedenis belicht.

Nooit één dominante groep

In het Haags Historisch Museum is nu de expositie ‘Glans, glorie en misère De Gouden Eeuw in Den Haag’ te bezoeken. De titel wordt niet aangepast. ‘Het gaat erom dat je geschiedenis nooit vanuit één dominante groep moet belichten’, zegt de waarnemend directeur.

Hij noemt zijn museum een voorloper op de discussie over ‘inclusiviteit’ die nu gevoerd wordt. ‘Denk aan onze expositie over de Afrikaanse bedienden van het hof. Niemand keek ooit naar deze mensen, wij hebben ze een podium gegeven. We hebben zelfs nazaten opgespoord.’ Dat is de taak van een museum, zegt hij.

Kunstwerk met contrasten

Delft staat een jaar lang in het teken van De Gouden Eeuw. In het kader daarvan zijn er allerlei activiteiten. De organisatie gaat ook hier de naam niet aanpassen. ‘Toen we met de voorbereidingen begonnen hebben tegen iedereen gezegd: ‘Het was niet alleen maar goud, hou daar rekening mee’. En dat hebben ze zeker gedaan’, zegt een woordvoerder.

Als voorbeeld noemt ze een groot kunstwerk van de Haagse kunstenares Nynke Koster. Zij werkt aan een kunstwerk waarin de contrasten uit de 17e eeuw naar voren komen. Een groep kinderen werkte eerder dit jaar aan een theatervoorstelling over de Gouden Eeuw met de titel ‘Gouden Handjes, Zwarte Handjes’. Ze bestudeerden rijkdom en slavenhandel, en vroegen zich ook af hoe het nu gesteld is met slavernij. De benaming van het jaar wordt dan ook niet aangepast.

Meer over dit onderwerp: GOUDEN EEUW MUSEA GESCHIEDENIS

Amsterdams museum doet ’Gouden Eeuw’ in de ban

Telegraaf 13.09.2019 Het Amsterdam Museum gebruikt de term Gouden Eeuw niet meer omdat die de lading niet zou dekken. De komende tijd verandert het museum bijvoorbeeld de titel van de permanente tentoonstelling die het verzorgt in de Hermitage. ’Hollanders van de Gouden Eeuw’ mag niet meer. In plaats daarvan wordt de naam van de tentoonstelling ’Groepsportretten van de zeventiende eeuw’.

Volgens Tom van der Molen, conservator van het museum, is de term Gouden Eeuw gekoppeld aan nationale trots en worden „de vele negatieve kanten van de zeventiende eeuw als armoede, oorlog, dwangarbeid en mensenhandel” genegeerd. In een verklaring stelt het museum afstand te doen van de term ‘Gouden Eeuw’ „om andere perspectieven op die tijd mogelijk te maken.”

’Geschiedenis herschrijven’

Kamerleden reageren geprikkeld. VVD-Kamerlid El Yassini stelt dat het Amsterdam Museum in zijn poging tot inclusiviteit compleet ’de weg is kwijt geraakt’. „Eerst moesten de straatnaambordjes weg, toen de standbeelden en nu de hele Gouden Eeuw? Het is nogal laf om onze geschiedenis te willen herschrijven.”

Ook CDA’er Rog walgt ervan. „Deze naamswijziging is een hypercorrect idee van de Amsterdamse elite en eigenlijk te belachelijk voor woorden. Het verleden uitgummen is onzin. Leg gewoon uit dat de Gouden Eeuw ook negatieve kanten had. Daar is niets mis mee. Net als een beetje nationale trots. Ook niets mis mee.”

Het voornemen van het museum stuit ook op sociale media op verzet. Zo stellen verschillende twitteraars dat een naamswijziging de geschiedenis geen haar verandert.

Forum

Op 29 september 2019 is er een symposium over welke verhalen er over de zeventiende eeuw – de tijd dat Nederland economisch en militair een wereldmacht was en internationaal meetelde in de handel – zouden moeten worden verteld, door wie en hoe.

Schutterstukken van het Amsterdam Museum gaan door het dak van de Hermitage tijdens de verhuizing van een aantal groepsportretten uit de zeventiende eeuw voor de tentoonstelling ‘Hollanders van de Gouden Eeuw’. © Amsterdam Museum

Amsterdam Museum doet term ‘Gouden Eeuw’ in de ban

AD 13.09.2019 Het Amsterdam Museum gebruikt de term ‘Gouden Eeuw’ niet meer omdat die de lading niet dekt. De komende tijd gaat het museum de aanduiding verwijderen van alle uitingen en op alle locaties waar de collectie wordt getoond.

Zo verandert het Amsterdam Museum bijvoorbeeld de titel van de permanente tentoonstelling die het verzorgt in de Hermitage. Hollanders van de Gouden Eeuw wordt dan Groepsportretten van de zeventiende eeuw.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Volgens Tom van der Molen, conservator van het museum, is de term ‘Gouden Eeuw gekoppeld aan nationale trots en worden ,,de vele negatieve kanten van de zeventiende eeuw als armoede, oorlog, dwangarbeid en mensenhandel’’ genegeerd.

Het Amsterdam Museum geeft aan dat het een plek wil zijn die voor iedereen relevant is en waar alle mensen zich welkom voelen. ,,Daarom geeft het Amsterdam Museum ruimte aan mensen en verhalen die nog niet of onvoldoende gehoord worden.’’

Andere kanten

Minister Ingrid van Engelshoven vindt het goed om alle kanten van de Nederlandse geschiedenis te belichten, maar de geschiedenis kan niet worden herschreven. De minister lijkt weinig te voelen voor het veranderen van de naam, maar onthoudt zich van een ferm oordeel. ,,Ik vind niet dat de minister van Cultuur zich moet bemoeien met hoe een museum iets benoemt”, aldus Van Engelshoven. Ze vindt het wel goed dat ook de “andere kanten van de Gouden Eeuw” worden beschreven.

Op 29 september is er een symposium over welke verhalen er over de zeventiende eeuw – de tijd dat Nederland economisch en militair een wereldmacht was en internationaal meetelde in de handel – zouden moeten worden verteld, door wie en hoe.

Amsterdam Museum doet term ‘Gouden Eeuw’ in de ban

NU 13.09.2019 Het Amsterdam Museum gebruikt de term ‘Gouden Eeuw’ niet meer omdat die de lading niet dekt. De komende tijd verandert het museum bijvoorbeeld de titel van de permanente tentoonstelling die het verzorgt in de Hermitage. Hollanders van de Gouden Eeuw wordt dan Groepsportretten van de zeventiende eeuw.

Volgens Tom van der Molen, conservator van het museum, is de term Gouden Eeuw gekoppeld aan nationale trots en worden “de vele negatieve kanten van de zeventiende eeuw als armoede, oorlog, dwangarbeid en mensenhandel” genegeerd.

Het Amsterdam Museum zegt dat het een plek wil zijn die voor iedereen relevant is en waar alle mensen zich welkom voelen. “Daarom geeft het Amsterdam Museum ruimte aan mensen en verhalen die nog niet of onvoldoende gehoord worden.”

Op 29 september is er een symposium over welke verhalen er over de zeventiende eeuw – de tijd dat Nederland economisch en militair een wereldmacht was en internationaal meetelde in de handel – zouden moeten worden verteld, door wie en hoe.

Lees meer over: Amsterdam  Media  Amsterdam Museum

Amsterdam Museum doet ‘Gouden Eeuw’ in de ban

RTL 12.09.2019 Het Amsterdam Museum gebruikt de term Gouden Eeuw niet meer. Volgens conservator Tom van der Molen worden door het gebruik van de term ‘de vele negatieve kanten van de zeventiende eeuw als armoede, oorlog, dwangarbeid en mensenhandel’ genegeerd.

De komende tijd verandert het museum bijvoorbeeld de titel van de permanente tentoonstelling die het verzorgt in de Hermitage. Hollanders van de Gouden Eeuw wordt dan Groepsportretten van de zeventiende eeuw.

Lees ook:

Nederland worstelt met zijn koloniale verleden

“De term ‘Gouden Eeuw’ is sterk gekoppeld aan nationale trots, maar dat dekt de lading van de historische werkelijkheid in deze periode niet”, schrijft het museum op de website.

Het Amsterdam Museum geeft aan dat het een plek wil zijn die voor iedereen relevant is en waar alle mensen zich welkom voelen. “Dat is een proces waar het museum samen met mensen uit de stad al jaren mee bezig is. Het Amsterdam Museum geeft ruimte aan mensen en verhalen die nog niet of onvoldoende gehoord worden.”

Geschiedenis heroverwogen

Nederland worstelt vaker met zijn koloniale verleden. Zo werd vorig jaar een borstbeeld van Johan Maurits van Nassau weggehaald uit het Mauritshuis in Den Haag en veranderde de Amsterdamse J.P. Coenschool zijn naam. Steeds vaker wordt de geschiedenis heroverwogen, zei historicus Dienke Hondius van de Vrije Universiteit toen tegen RTL Nieuws.

Lees ook:

Geen Amerikaanse toestanden in Nederland, wel omstreden standbeelden

RTL Nieuws; Slavernij

Amsterdams museum doet ’Gouden Eeuw’ in de ban

Telegraaf 12.09.2019 Het Amsterdam Museum gebruikt de term Gouden Eeuw niet meer omdat die de lading niet zou dekken. De komende tijd verandert het museum bijvoorbeeld de titel van de permanente tentoonstelling die het verzorgt in de Hermitage. ’Hollanders van de Gouden Eeuw’ mag niet meer. In plaats daarvan wordt de naam van de tentoonstelling ’Groepsportretten van de zeventiende eeuw’.

Volgens Tom van der Molen, conservator van het museum, is de term Gouden Eeuw gekoppeld aan nationale trots en worden „de vele negatieve kanten van de zeventiende eeuw als armoede, oorlog, dwangarbeid en mensenhandel” genegeerd. In een verklaring stelt het museum afstand te doen van de term ‘Gouden Eeuw’ „om andere perspectieven op die tijd mogelijk te maken.”

Het Amsterdam Museum wil niemand voor het hoofd stoten. „Daarom geeft het Amsterdam Museum ruimte aan mensen en verhalen die nog niet of onvoldoende gehoord worden.”

’Geschiedenis herschrijven’

Kamerleden reageren geprikkeld. VVD-Kamerlid El Yassini stelt dat het Amsterdam Museum in zijn poging tot inclusiviteit compleet ’de weg is kwijt geraakt’. „Eerst moesten de straatnaambordjes weg, toen de standbeelden en nu de hele Gouden Eeuw? Het is nogal laf om onze geschiedenis te willen herschrijven.”

Ook CDA’er Rog walgt ervan. „Deze naamswijziging is een hypercorrect idee van de Amsterdamse elite en eigenlijk te belachelijk voor woorden. Het verleden uitgummen is onzin. Leg gewoon uit dat de Gouden Eeuw ook negatieve kanten had. Daar is niets mis mee. Net als een beetje nationale trots. Ook niets mis mee.”

 Josephien Sierag @josephiensierag

#GoudenEeuw mag geen
Gouden Eeuw meer heten #dwdd Door dat deel
van onze geschiedenis anders te noemen verander je niet de geschiedenis zelf.
Laten we gewoon aanvaarden dat er minder mooie periodes zijn en benoem wat er
toen gebeurd is op een eerlijke manier. 7:38 PM – Sep 12, 2019 · Amstelveen, Nederland

See Josephien Sierag ’s other Tweets 

 M.Dentz @marijkedentz

Verdorie, weet ik wat de Gouden Eeuw is, gaan we er weer een andere naam aan geven? Doen ze dat in buitenlanden ook met hun geschiedenis? #dtv #dwdd See M.Dentz’s other Tweets

Het voornemen van het museum stuit ook op sociale media op verzet. Zo stellen verschillende twitteraars dat een naamswijziging de geschiedenis geen haar verandert.

Forum

Op 29 september 2019 is er een symposium over welke verhalen er over de zeventiende eeuw – de tijd dat Nederland economisch en militair een wereldmacht was en internationaal meetelde in de handel – zouden moeten worden verteld, door wie en hoe.

Amsterdam Museum neemt afscheid van ‘Gouden Eeuw’

NOS 12.09.2019 Het Amsterdam Museum doet met onmiddellijke ingang de term ‘Gouden Eeuw’ in de ban. Het museum ziet de stap als een mogelijkheid om “inclusiviteit en andere perspectieven op die tijd mogelijk te maken”, meldt het op zijn website.

De zeventiende eeuw kreeg de bijnaam ‘Gouden Eeuw’ omdat Nederland in deze eeuw een economische en militaire wereldmacht was, zegt conservator Tom van der Molen. “De term negeert negatieve kanten als armoede, oorlog, dwangarbeid en mensenhandel.”

Van der Molen bestrijdt niet dat kunst en met name de schilderkunst in deze periode bloeide, maar dat is voor hem geen reden om de zeventiende eeuw Gouden Eeuw te noemen.

Andere verhalen

De term zou er ook toe bijdragen dat deze eeuw vanuit het perspectief van de toenmalige machthebbers wordt gezien. Door hem niet meer te gebruiken, hoopt het museum ruimte te bieden aan mensen en verhalen “die nog niet gehoord worden”.

De permanente tentoonstelling “Hollanders van de Gouden Eeuw” in Amsterdam-vleugel in de Hermitage heet vanaf vandaag “Groepsportretten van de 17e eeuw”.